2026-06-03
Chỉ ăn một miếng mà đã nhiễm bệnh? Những loại thực phẩm Norovirus ưa thích
Tìm hiểu về các loại thực phẩm dễ lây nhiễm Norovirus như hàu, rau sống, trái cây đông lạnh và các biện pháp phòng ngừa hiệu quả để bảo vệ sức khỏe trong mùa đông.

Có một loại virus gây ngộ độc thực phẩm bắt đầu hoạt động mạnh mẽ từ tháng 10 khi thời tiết trở lạnh. Đó chính là Norovirus.
Đặc biệt, Norovirus được biết đến là nguyên nhân chính gây ra các triệu chứng tiêu chảy và nôn mửa vào mùa đông. Vì khả năng lây nhiễm cực cao nên chúng ta cần đặc biệt lưu ý.
Vậy những loại thực phẩm nào dễ bị nhiễm Norovirus?
Trong bài viết này, chúng ta sẽ cùng tìm hiểu về các loại thực phẩm tiêu biểu mà Norovirus ưa thích và các phương pháp chuẩn bị để phòng ngừa lây nhiễm.

Nỗi ám ảnh Norovirus dẫn đến nôn mửa và tiêu chảy, làm thế nào để ngăn chặn?

Norovirus là một loại virus truyền nhiễm gây viêm dạ dày ruột cấp tính, có đặc tính hoạt động mạnh hơn khi nhiệt độ xuống thấp. Sức sống của nó mạnh đến mức có thể tồn tại ở nhiệt độ âm 20 độ C và khả năng lây nhiễm cực cao, chỉ cần một lượng cực nhỏ các hạt virus cũng có thể gây bệnh. Hơn nữa, khả năng kháng cự của nó cũng rất tốt, không dễ bị bất hoạt ngay cả bởi nồng độ clo trong nước máy. Bề mặt virus được bao bọc bởi một lớp vỏ protein cứng gọi là capsid, giúp nó chịu đựng tốt axit dạ dày. Sau khi đến ruột non, nó tăng sinh mạnh mẽ trong các tế bào niêm mạc ruột và gây tổn thương. Khi bị nhiễm, thông thường sau thời gian ủ bệnh từ 24 đến 48 giờ, các triệu chứng như nôn mửa đột ngột, đau bụng, tiêu chảy và sốt nhẹ sẽ xuất hiện, kéo dài khoảng 1 đến 3 ngày. Nếu nôn mửa và tiêu chảy lặp đi lặp lại, cơ thể có thể bị mất nước, đặc biệt đối với những người có hệ miễn dịch yếu, nó có thể gây ra nguy hiểm nghiêm trọng đến mức cần phải nhập viện điều trị. Cho đến nay vẫn chưa có vaccine hay thuốc điều trị đặc hiệu cho Norovirus, vì vậy phòng ngừa là ưu tiên hàng đầu.
Những loại thực phẩm Norovirus ưa thích nhất là gì?
Khác với ngộ độc thực phẩm do vi khuẩn phát sinh từ việc tiêu thụ thực phẩm nhiễm các loại vi khuẩn như Salmonella hay E. coli, Norovirus là bệnh ngộ độc thực phẩm do virus gây ra. Ngay cả thực phẩm tươi sống trông có vẻ bình thường cũng có thể bị nhiễm virus và lây lan. Vì không thể nhận biết việc nhiễm virus bằng mắt thường hay mùi vị, nên cần hết sức cẩn trọng khi ăn uống. Đặc biệt gần đây, các trường hợp nhiễm Norovirus đang gia tăng bất kể mùa nào, vì vậy khi sử dụng các loại thực phẩm sau đây, việc nắm vững các lưu ý để tiêu thụ an toàn là rất quan trọng.
1. Hàu và các loại động vật có vỏ
Hàu và các loại động vật có vỏ có đặc tính tích tụ nhiều chất khác nhau trong cơ thể thông qua quá trình lọc một lượng lớn nước, nên chúng đặc biệt dễ nhiễm Norovirus. Hàu thường sống ở những vùng biển nông và lặng sóng, nơi nước thải từ đất liền hoặc nước ô nhiễm đổ vào, khiến chúng dễ dàng bị nhiễm Norovirus.
Lưu ý khi ăn: Các loại hải sản có vỏ như hàu cần được rửa sạch bằng nước máy và nấu chín kỹ ở nhiệt độ trung tâm 85℃ trong hơn 1 phút trước khi ăn. Hình thức khuyến nghị: Thay vì ăn sống, việc ăn dưới dạng nấu chín như súp, hấp, bánh xèo sẽ an toàn hơn.
2. Kim chi tươi (Geotjeori), Salad
Nếu sử dụng nước hoặc phân bón bị ô nhiễm, hoặc sử dụng tay và dụng cụ bị nhiễm virus để thu hoạch rau, khả năng Norovirus còn sót lại trên bề mặt rau là rất cao. Do đó, vào mùa làm kim chi (Gimjang), việc rửa sạch các loại rau lá là rất quan trọng, đặc biệt là các loại rau có bề mặt gồ ghề và thô ráp như bắp cải, cải thảo, lá mè cần được rửa kỹ hơn.
Phương pháp rửa khuyến nghị của Bộ An toàn Thực phẩm và Dược phẩm: Khuyến nghị ngâm trong nước khoảng 2 phút sau đó rửa lại dưới vòi nước chảy trong khoảng 30 giây. Vệ sinh nhà bếp: Nếu sử dụng nước ngầm làm nước uống thì phải đun sôi, các dụng cụ nhà bếp như dao, thớt phải được rửa sạch trước và sau khi sử dụng, đồng thời nên khử trùng bằng nước sôi hoặc khử trùng bằng clo. Lưu ý khi ăn ngoài: Không chỉ kim chi tươi mà các món trộn, gỏi, salad, bánh mì sandwich cũng thường sử dụng rau sống và được chế biến trực tiếp bằng tay, vì vậy khi chọn nhà hàng, tốt nhất nên kiểm tra xếp hạng vệ sinh do cơ quan chức năng cung cấp hoặc kiểm tra độ sạch sẽ của không gian nấu nướng và việc tuân thủ vệ sinh của nhân viên.
3. Trái cây đông lạnh
Các loại trái cây đông lạnh như việt quất hay dâu tây rất dễ bảo quản và vận chuyển nên được sử dụng rộng rãi tại các quán cà phê, bếp ăn tập thể, bệnh viện. Khi sử dụng các sản phẩm này, nhiều người lầm tưởng rằng vì ở trạng thái « đông lạnh » nên chúng sẽ an toàn trước virus và vi khuẩn mà lơ là việc rửa sạch. Tuy nhiên, thực tế là vi sinh vật không chết hoàn toàn ở nhiệt độ thấp. Do đó, trái cây đông lạnh cũng cần được rửa dưới vòi nước chảy hoặc qua quá trình nấu chín trước khi sử dụng, và cần chú ý hơn đến việc quản lý vệ sinh.
Lưu ý: Bảo quản ở nhiệt độ thấp chỉ là phương pháp làm chậm tốc độ phát triển của vi khuẩn để kéo dài thời gian bảo quản, chứ không thể tiêu diệt hoàn toàn vi sinh vật hay mầm bệnh. Đặc biệt, Norovirus vẫn tồn tại ngay cả trong trạng thái đông lạnh, vì vậy nhất định phải rửa sạch trước khi dùng. Kiểm tra bao bì sản phẩm: Thực phẩm đông lạnh được phân loại thành « sản phẩm chế biến từ rau quả » đã được rửa sạch và « nông sản » chỉ được đông lạnh mà không qua quá trình rửa. Nếu loại thực phẩm không được ghi rõ, thông thường trong phần lưu ý sẽ có ghi « Vui lòng rửa sạch trước khi sử dụng », vì vậy việc kiểm tra loại thực phẩm trên bao bì là rất quan trọng. Tăng cường an toàn thực phẩm: Ngay cả với các « sản phẩm chế biến từ rau quả » đã được rửa sạch, virus vẫn có thể còn sót lại, vì vậy việc rửa lại trước khi ăn sẽ an toàn hơn. Các sản phẩm bắt buộc phải rửa thì cần được rửa sạch sẽ trước khi dùng. Quản lý rã đông: Thực phẩm đông lạnh có thể bị hư hỏng nhanh chóng khi rã đông, vì vậy không nên đông lạnh lại sản phẩm đã được rã đông một lần.
Phòng ngừa nhiễm Norovirus như thế này

Norovirus có kích thước hạt nhỏ và khả năng bám dính bề mặt mạnh nên dễ dàng lây lan qua tay. Vì vậy, chúng ta hãy cùng tìm hiểu những điều ưu tiên hàng đầu cần thực hiện để phòng ngừa nhiễm Norovirus.
Nước rửa tay khô không có hiệu quả
Nước rửa tay khô chứa cồn có thể hiệu quả với các loại virus khác, nhưng không tiêu diệt được Norovirus. Điều này là do lớp vỏ protein capsid của Norovirus không bị loại bỏ bởi các chất khử trùng gốc cồn.
Quy tắc phòng ngừa ưu tiên hàng đầu: Để phòng ngừa nhiễm Norovirus, điều ưu tiên nhất là rửa tay thật sạch bằng xà phòng dưới vòi nước chảy trong hơn 30 giây. Việc này phải được thực hiện sau khi đi vệ sinh, sau khi thay tã, trước khi nấu ăn và sau khi tiếp xúc với người có khả năng bị nhiễm bệnh.
Lưu ý khi nấu nướng
Nếu người nấu ăn có các triệu chứng đau bụng, tiêu chảy hoặc nôn mửa, họ phải ngừng nấu ăn ngay lập tức và kiểm tra xem có bị nhiễm bệnh hay không. Trong trường hợp bị nhiễm, virus vẫn có khả năng lây lan trong tối đa 2 tuần ngay cả sau khi các triệu chứng đã thuyên giảm, vì vậy tốt nhất nên tránh nấu ăn trong ít nhất 2 tuần.
Khử trùng môi trường
Norovirus có thể tồn tại trên các bề mặt bị ô nhiễm từ vài tuần đến vài tháng, và có thể lây lan qua phân, chất nôn của người bệnh, bàn chải đánh răng, tay nắm cửa đã tiếp xúc. Tại gia đình, nên dùng găng tay dùng một lần và khăn giấy để lau sạch những phần bị ô nhiễm, sau đó khử trùng kỹ lưỡng bằng chất tẩy rửa gốc clo được pha loãng theo tỷ lệ 1 muỗng canh thuốc tẩy trong 1 lít nước.
- Kiểm duyệt: Giáo sư Lee Kyung-mi [Phòng khám Viêm mãn tính], Chuyên gia dinh dưỡng Joo Hye-ji, Chuyên gia dinh dưỡng Han Mi-ran
- Nguồn: Blog chính thức của Bệnh viện Cha https://blog.naver.com/chagroup/224042164852
Liên hệ đặt lịch: 02-3015-5300 | Trung tâm Life Center Chaum, 4-1 Cheongdam-dong, Gangnam-gu, Seoul
