Тохойн өвдөлтийн шалтгаан! Гольф болон теннисний тохойн өвчнөөс урьдчилан сэргийлэх арга

Талбай дээр бөмбөгөө хүчтэй цохиж, алс хол нисэхийг харах тэрхүү мэдрэмж бол гольф болон теннис сонирхогчдын хувьд хамгийн том таашаал байдаг.

Сүүлийн үед гольф, теннис зэрэг цохиуртай спортоор хичээллэгсдийн тоо нэмэгдэхийн хэрээр тохой өвдөх зовуурьтайгаар эмнэлэгт хандах өвчтөнүүд ч мөн олширч байна.

Энэхүү нийтлэлээрээ тохойн өвдөлтийн гол шалтгаан гэгддэг «Гольфын тохой» болон «Теннисний тохой»-н ялгаа, мөн тохойн өвдөлтөөс хэрхэн урьдчилан сэргийлэх талаар

танилцуулах болно.

Тохойн өвдөлт нь зүгээр нэг булчингийн өвдөлт биш байж магадгүй.

Тохойн өвдөлт нь эхэндээ хөнгөн хэлбэрийн булчингийн өвдөлт шиг санагдах тохиолдол их байдаг. Тиймээс олон хүмүүс наалт наах эсвэл түр амсхийх төдийхнөөр тэсвэрлэж, дасгал хөдөлгөөнөө үргэлжлүүлдэг. Гэвч бодит байдал дээр энэ нь энгийн булчингийн өвдөлт биш, харин тохойн шөрмөсөнд давтагдсан бичил гэмтэл хуримтлагдсанаас үүсдэг. Ялангуяа дараах үйл ажиллагааны үед түгээмэл тохиолддог:

Анагаах ухаанд энэхүү эмгэгийг эпикондилит (Epicondylitis) гэж нэрлэдэг. Тохойн ясны төвгөр хэсэг болох эпикондилд бэхлэгдсэн шөрмөсөнд хэт ачаалал байнга өгснөөр бичил урагдал үүсэж, цаг хугацаа өнгөрөх тусам шөрмөсний эд сулардаг өвчин юм. Тохойн дотор талын шөрмөсөнд үүсвэл «Гольфын тохой» (дотор талын эпикондилит), тохойн гадна талын шөрмөсөнд үүсвэл «Теннисний тохой» (гадна талын эпикондилит) гэж нэрлэдэг.

Мөн тохойн өвдөлтийн шалтгааныг зөвхөн тохойн үений асуудал гэж үзэхэд өрөөсгөл юм. Бидний бие нь бугуй, тохой, мөр, нуруу болон их биеийг дэмжих гол (core) булчингууд хоорондоо холбогдсон «Хөдөлгөөний гинжин хэлхээ» (Kinetic Chain) бүтцээр хөдөлдөг. Жишээлбэл, дараах асуудлууд байгаа тохиолдолд ачаалал тохой руу төвлөрч болно:

Энэ тохиолдолд цохилт эсвэл цохиурын хөдөлгөөнөөс үүсэх хүч тохой руу төвлөрч өвдөлт үүсгэдэг. Тиймээс тохойн өвдөлт нь зөвхөн хэсэг газрын өвдөлт гэхээсээ илүү биеийн хөдөлгөөний тэнцвэр алдагдсаны дохио байж болох юм. Өвдөлтийг тэвчиж дасгалаа үргэлжлүүлэхээс илүүтэйгээр шалтгааныг нь зөв тодорхойлж, шаардлагатай бол мэргэжлийн эмчид хандах нь чухал юм.

Гольфын тохой болон Теннисний тохойн ялгаа

※ Гольфын тохой (Medial Epicondylitis)

Гольфын тохой нь тохойн дотор талд өвдөлт мэдрэгддэг эмгэг юм. Бугуйг нугалах эсвэл эд зүйлийг чанга атгахад ашиглагддаг бугуйн нугалагч булчингийн (flexor muscle) шөрмөсийг хэтрүүлэн ашигласнаас бичил гэмтэл үүсдэг. Ялангуяа гольфын цохилтын үед цохиураа хэт чанга атгах эсвэл цохилтын агшинд бугуйгаа хэт их ашиглах нь тохойн дотор талын шөрмөсөнд их хэмжээний ачаалал өгдөг. Энэхүү стресс давтагдсанаар өвдөлт үүсдэг.

※ Теннисний тохой (Lateral Epicondylitis)

Теннисний тохой нь тохойн гадна талд өвдөлт мэдрэгддэг эмгэг юм. Бугуйг тэнийлгэх үүрэгтэй бугуйн тэнийлгэгч булчингийн (extensor muscle) шөрмөс байнга хүчдэлд орсноор бичил гэмтэл хуримтлагдаж, шөрмөсний эд суларснаар өвдөлт үүсдэг. Теннисний цохиураар цохихоос гадна дараах үйл ажиллагааны үед ч түгээмэл тохиолддог: Компьютерын хулгана ашиглах, отвертка болон багаж хэрэгсэл ашиглах, бугуйн давтамжтай хөдөлгөөн хийх.

БНСУ-ын тоо баримтаас үзвэл теннисний болон гольфын тохойн өвчтэй хүмүүсийн тоо тогтмол өсөх хандлагатай байгаа бөгөөд 2021 оны байдлаар 660 мянга орчим хүн энэ төрлийн эмгэгээр эмчилгээ хийлгэсэн байна. Энэ нь хэт их хөдөлгөөн эсвэл буруу цохилтын хэлбэр нь зөвхөн тамирчид төдийгүй жирийн хүмүүст ч тохойн өвдөлт үүсгэж болохыг харуулж байна. Тиймээс зөвхөн өвчний нэрээр нь ялгахаас илүүтэйгээр ямар булчин, шөрмөсөнд ачаалал өгч байгааг функциональ байдлаар үнэлэх нь чухал юм.

Хүснэгт 1 «Гольфын тохой болон Теннисний тохойн ялгаа»

Тохойн өвдөлтийг удирдах арга замууд

Тохойн өвдөлт үүсэх үед хамгийн чухал зүйл бол дасгал хөдөлгөөнийг шууд зогсоох биш, харин өвдөлтийн шалтгааныг зөв ойлгож, зохих ёсоор удирдах явдал юм. Эхний шатанд дараах аргууд тус болно:

Ялангуяа гольф эсвэл теннисний үед зөвхөн гарны хүчээр цохилт хийх зуршил нь тохойндоо ихээхэн ачаалал өгдөг. Биеийн доод хэсэг болон гол (core) булчингуудыг ашигласан тогтвортой цохилтын механизмыг бий болгох нь гэмтлээс урьдчилан сэргийлэх болон ур чадвараа ахиулахад хоёуланд нь тустай. Мөн тохойн орчмын булчингаас гадна мөр болон далны орчмын булчингуудыг хамтад нь бэхжүүлэх нь чухал юм. Мөр болон далны булчингууд нь цохилтын хөдөлгөөний үед хүчийг сарниулах үүрэг гүйцэтгэдэг тул хангалттай хүчтэй байвал тохойн шөрмөсөнд төвлөрөх ачааллыг бууруулж чадна. Тиймээс тохойн өвдөлтийг удирдахад дараах дасгалуудыг хамт хийх нь зүйтэй:

Тохойн өвдөлт 2 долоо хоногоос дээш хугацаагаар үргэлжлэх эсвэл дасгал хийх үед байнга давтагдаж байвал энэ нь зүгээр нэг булчингийн өвдөлт биш, шөрмөсний гэмтэл байх магадлалтайг анхаарах хэрэгтэй. Ийм тохиолдолд нарийн оношилгоогоор шалтгааныг тодруулж, зохих эмчилгээг хийлгэх нь чухал юм. Chaum-ын Мэдрэл, булчин, ясны төвд хэт авиан шинжилгээ болон хөдөлгөөний үйл ажиллагааны үнэлгээгээр өвдөлтийн шалтгааныг тодорхойлж, өвчтөний нөхцөл байдалд тохирсон нөхөн сэргээх хөтөлбөрөөр гэмтсэн хэсгийг эдгээх, үйл ажиллагааг сэргээх зорилготой эмчилгээг хийж байна.

Тохойн гэмтлээс урьдчилан сэргийлэх сунгалтын дасгал

Тохойн спортын гэмтлээс урьдчилан сэргийлэх хамгийн чухал зуршлын нэг бол дасгалын өмнө болон дараах сунгалт юм. Ялангуяа гольф, теннис шиг бугуйн давтамжтай хөдөлгөөн ихтэй спортод шууны булчингийн уян хатан байдал нь тохойн ачааллыг бууруулахад чухал үүрэг гүйцэтгэдэг. Теннисний болон гольфын тохой нь тохойн үений өөрийнх нь асуудал байхаас гадна бугуйг хөдөлгөдөг шууны булчингийн хэт хэрэглээтэй нягт холбоотой. Бугуйг хойш нь гэдийлгэх эсвэл эд зүйлийг чанга атгах хөдөлгөөн давтагдвал шууны бугуйн тэнийлгэгч шөрмөс тохойн гадна талын эпикондил хэсгээс байнга татагдаж байдаг. Тиймээс тохойн өвдөлтөөс урьдчилан сэргийлэх болон нөхөн сэргээх явцад бугуйн хөдөлгөөний дасгал болон шууны булчингийн сунгалтыг хамт хийх тохиолдол их байдаг. Бугуйгаа зөөлөн хөдөлгөх энгийн дасгал ч шөрмөсөнд төвлөрөх бичил стрессийг бууруулахад тусална.

Хүснэгт 2 «Тохойн өвдөлтөөс урьдчилан сэргийлэх сунгалтын дасгал»

Дасгалын өмнө болон дараа хангалттай сунгалт хийж, зөв цохилтын байрлалыг хадгалах нь тохойн гэмтлээс урьдчилан сэргийлэхэд маш чухал юм. Спортоор хичээллэдэг олон хүмүүсийн хувьд хамгийн чухал зүйл бол өвдөлтгүйгээр удаан хугацаанд дасгалаа үргэлжлүүлэх явдал юм. Тохойн өвдөлтийг зүгээр нэг ядаргаа эсвэл түр зуурын өвдөлт гэж үзэлгүйгээр, биеийн тэнцвэр алдагдсаныг мэдэгдэх дохио гэж ойлгон зохих ёсоор удирдаж чадвал гольф болон теннисээр илүү эрүүл, таатай хичээллэх боломжтой болно.

- Хянасан: Chaum-ын Мэдрэл, булчин, ясны төвийн Нөхөн сэргээх эмчилгээний тасгийн профессор Ким Дун Хён

Холбоо барих

Chaum-ын Мэдрэл, булчин, ясны төв, Нөхөн сэргээх эмчилгээний тасаг 02-3015-5005 | Сөүл хот, Каннам дүүрэг, Досан-дэро 442 (Чондам-дун 4-1) Chaum 3 давхар